Ekomuzeum wokół Trojgarbu

24

Ciekawe formy skalne na Trójgarbie

Ciekawe formy skalne na Trójgarbie
Charakterystyczne dla Masywu Trójgarbu, a szczególnie jego północnej części, są skałki zlepieńcowe. Są one pamiątką po czasach, gdy na tym terenie, w dewonie górnym, znajdowało się płytkie morze. Zlepieńce są skałami osadowymi, które powstały ze żwiru zlepionego spoiwem – te, które możemy oglądać na Trójgarbie zbudowane są ze stosunkowo dużych otoczaków o średnicy kilku centymetrów. Dzięki temu łatwo rozpoznać z jakich skał się wywodzą – są to m.in.: ryolity, granitoidy, piaskowce, kwarcyty, kwarce, gnejsy, łupki, lidyty czy zieleńce. Zlepieńce, które możemy podziwiać w masywie Trójgarbu przyjęły formy kilkunastometrowych progów, a także murów, filarów oraz niewielkich grzybów skalnych. Część z nich urozmaicona jest niszami, szczelinami czy oknami skalnymi. Występujące w niektórych formacjach otwory, okrągłe w przekroju (o średnicy 30-40 cm) i długie nawet na 5m, są prawdopodobnie pozostałością po pniach drzew, które zalegały w tych miejscach w okresie powstawania skały. Pień uległ rozkładowi, a śladem po nim jest – pozostały w zastygłej skale – prześwit.

Za najbardziej interesujące i największe, uznawane są skałki północno-wschodniej części Masywu w dolinie bezimiennego potoku, uchodzącego do Chwaliszówki. Skały te przez Niemców nazywane były Wassersteine. Na wysokości ok. 530-550 m n.p.m. tworzą one próg wysoki na 5-12 m i długi na 250-300 m. Biegnie on w poprzek stoków i doliny. Najniższa jego część znajduje się w osi doliny, gdzie jest on rozcięty na głębokość ok. 3-4 m. W tym miejscu, najczęściej w czasie roztopów, tworzy się niewielki wodospad o wysokości ok. 4-5 metrów.
Dolne partie Trójgarbu zbudowane są ze skał osadowych, takich jak m.in. opisane wyżej zlepieńce. Górne partie Masywu tworzą zaś ryolity o wulkanicznym pochodzeniu. Ich charakterystycznym przykładem jest kamień określany jako pseudojaspis. Ta myląca nazwa wynika z wizualnego podobieństwa tej odmiany ryolitów do jaspisów, jednak pochodzenie obu skał jest zupełnie różne. Trójgarb jest jedynym znanym miejscem wstępowania tych kamieni o niewątpliwych walorach ozdobnych. Najciekawsze okazy można znaleźć w niewielkim łomie, znajdującym się 400 m od wierzchołka (tablica nr 2 „Ekomuzeum wokół Trójgarbu”).

Zdjęcie - Formy skalne na Trójgarbie fot. Krzysztof Żarkowski
Formy skalne na Trójgarbie fot. Krzysztof Żarkowski
Zdjęcie - Formy skalne na Trójgarbie fot. Krzysztof Żarkowski
Formy skalne na Trójgarbie fot. Krzysztof Żarkowski