Ekomuzeum wokół Trojgarbu

22

Poznaj ortolany

Mieszkają tutaj…
Zając szarak to ssak o długości od 40 do 75 cm i wadze od 3 do 7 kg. Jego tylne kończyny są bardzo długie, a uszy ostro zakończone. Od dzikiego królika zająca odróżnia właśnie długość uszu – uszy szaraka całkowicie przykrywają jego psyk, natomiast u królika – sięgają do połowy. Różni je też barwa – zajęcze uszy mają czarne szpice, a królika – szaro-brązowe. W Polsce zające możemy spotkać na terenie niemal całego kraju.
Okres rozrodczy szaraków trwa od drugiej połowy marca do sierpnia. Ciąża trwa 3 miesiące, a samica wydaje na świat 3 lub 4 razy w roku po 2-5 młodych. Ssaki te mogą dożyć nawet 13 lat, ale ze względu na drapieżniki – lisy, psy, koty, myszołowy, jastrzębie, błotniaki czy kruki – dożywają najczęściej około 5. Zające są wyłącznie roślinożerne, rzadko też piją wodę – wystarcza im rosa. Nie boją się jednak większych zbiorników – w razie potrzeby potrafią pływać. Zające nie kopią nor jak króliki, ale śpią w odciśniętych nieckach, nazywanych kotlinkami.
Choć występowanie szaraka wciąż uznaje się za powszechne i ssaki te nie są objęte ochroną, od kilku dekad widoczny jest trend zmniejszania się jego populacji. Wynika to m.in. ze zmian klimatycznych, zwiększenia użycia środków chemicznych w rolnictwie, a także rosnącej populacji lisów.

Ortolan to niewielki ptak wędrowny z rodziny trznadli. Samiec w trakcie godów ma popielatooliwkową głowę z żółtymi wąsami i gardłem oraz brązowym grzbietem. Ortolan zmienia upierzenie dwa razy w ciągu roku – w lipcu wymienia wszystkie pióra, a podczas przedwiośnia – pióra okrywowe. Samice mają dużo skromniejsze ubarwienie, z prążkowaną piersią. To one budują gniazda, umiejscawiając je w trawie i formując z łodyg oraz korzeni. Samica wysiaduje jaja od 11 do 14 dni. Pisklęta rodzą się nagie i ślepe, po niecałych dwóch tygodniach są gotowe do lotu, a po miesiącu – już samodzielne.
Ortolany przylatują do Polski na przełomie kwietnia i maja i odlatują w sierpniu. Zimują
w Afryce. W Polsce mieszka 20% populacji ortolanów całej Unii Europejskiej. Ptak ten jest objęty ścisła ochroną gatunkową.

Zdjęcie - Zając szarak fot. Krzysztof Żarkowski
Zając szarak fot. Krzysztof Żarkowski
Zdjęcie - Zając szarak fot. Krzysztof Żarkowski
Zając szarak fot. Krzysztof Żarkowski
Zdjęcie - Ortolan fot. Krzysztof Żarkowski
Ortolan fot. Krzysztof Żarkowski