Ekomuzeum wokół Trojgarbu

05

U stóp Trójgarbu - Witków

U stóp Trójgarbu – Witków
Witków to jedna z wsi leżących u podnóża Trójgarbu. Znajduje się w dolinie, na granicy Gór Wałbrzyskich i Kotliny Kamiennogórskiej, nad rzeką Lesk. Od wschodu otacza ją Wyżyna Jabłowska ze Skalnicą, a od zachodu Młynarka. Obecnie mieszka tu około 1000 mieszkańców.
Nie znamy dokładnej daty powstania osady w tym miejscu, jednak najwcześniejsze wzmianki pochodzą z 1163 roku. Początkowo była to posiadłość rycerska, by w drugiej połowie XIV wieku przejść na własność cystersów z Krzeszowa. W XVI wieku zarząd nad wsią przejął kanclerz jaworski, a potem hrabia i rycerz – Hans Schaffgotsch. Ponownie, w 1570 roku, Witków stał się częścią majątków cysterskich, po wykupieniu go przez opata Kacpra I Hausera.

Największe zniszczenia dotknęły wieś podczas wojny 30-letniej. Po odbudowie, w 1680 roku, rozwijała się ona spokojniej, choć nie bez napięć pomiędzy chłopami i opactwem.

Status Witkowa zmienił się ponownie w 1810 roku, kiedy doszło do kasaty majątków kościelnych – wieś stała się częścią domeny królewskiej. Głównym zajęciem mieszkańców było tkactwo. W 1867 roku powstała tu stacja kolejowa, wtedy nazwana „Wittgendorf im Riesengebirge ” (Witków w Karkonoszach), przez którą przejeżdżał pociąg linii Jelenia Góra-Wałbrzych. Pomimo połączenia wsi z dużymi ośrodkami, nigdy nie powstały tu zakłady przemysłowe, a Witków przez długi czas zachował swój rzemieślniczo-rolniczy charakter.

Do najciekawszych zabytków Witkowa należy kaplica św. Anny stojąca na wschodnim stoku Młynarki oraz XVIII-wieczny kościół pw. Zwiastowania Najświętszej Maryi Panny. Jedną z ważnych postaci związanych z tą parafią jest ks. Alfons Kotzur – proboszcz w latach 1915-1945. Zapisał się w historii Witkowa jako osoba niezwykle oddana lokalnej społeczności – często mawiał, że to ksiądz jest dla ludzi, a nie odwrotnie. Pomagał mieszkańcom Witkowa na każdej płaszczyźnie – wspierając ich duchowo, ale też w ciężkich latach wojny szukając i samemu organizując zatrudnienie dla bezrobotnych i pozbawionych środków do życia parafian. Szczególnie lubił pracować z młodzieżą. Jego postać na trwałe wpisała się do historii społeczności Witkowa.

Zdjęcie - Witków z masywem Trójgarbu w tle fot. Krzysztof Żarkowski
Witków z masywem Trójgarbu w tle fot. Krzysztof Żarkowski
Zdjęcie - Kaplica św. Anny w Witkowie fot. Krzysztof Żarkowski
Kaplica św. Anny w Witkowie fot. Krzysztof Żarkowski